Józef Chełmoński, „Kurka wodna”
(1894) Muzeum Narodowe w Warszawie,
Olej na płótnie, 133 cm x 198,5 cm
Józef Chełmoński to wybitny polski malarz, ilustrator i przedstawiciel realizmu w malarstwie. Uważany za „Malarza Polskiej Wsi”, w historii sztuki polskiej należy do najwyżej cenionych malarzy. Wykreowane przez niego wizje natury, widoki wsi i sceny z życia jej mieszkańców od przeszło stu lat są uznawane za kwintesencję „polskości” w malarstwie XIX i początku XX wieku. Odznaczał się znakomitym zmysłem obserwacji i zdolnością zapamiętywania najbardziej ulotnych wrażeń, które następnie utrwalał na płótnie.
Obraz „Kurka wodna” ukazuje świt nad zarastającym trzcinami stawem, gdzie centralnym punktem jest zrywający się do lotu ptak. Na tle lśniącej wody i gęstych szuwarów widać ciemnobrunatną sylwetkę kurki wodnej, która z rozpostartymi skrzydłami oddala się w głąb obrazu. Dynamikę tej chwili podkreślają rozbryzgi i kręgi na powierzchni jeziora, sugerujące nagłe spłoszenie zwierzęcia. Całość dopełnia zamglony horyzont z pastelowym niebem i widocznym w oddali kluczem ptaków. Obraz łączy realistyczną obserwację z głębokim spokojem dzikiej przyrody, oddając unikalny klimat „szarej godziny”. Dominują tu chłodne błękity, szarości i przygaszone zielenie. To czas ciszy, melancholii i tajemniczości.
W „Kurce wodnej” Chełmoński wykorzystał ten moment, by pokazać, jak spłoszony ptak narusza absolutny spokój uśpionego jeszcze jeziora.
Ofiaruj 50 zł co miesiąc
na dobre wychowanie
Każdego miesiąca otrzymasz kolejny z serii magnesów z reprodukcjami dzieł mistrzów malarstwa.
